معرفی انواع و بهترین ضدعفونی کننده سطوح

معرفی انواع و بهترین ضدعفونی کننده سطوح

رعایت بهداشت فردی و تمیز نگه داشتن محیط یکی از راه‌های جلوگیری از بیماری‌ها و پخش شدن ویروس و سایر عوامل بیماری‌زا است. در این مطلب می‌خواهیم انواع محلول ضدعفونی کننده سطوح را معرفی کنیم.ابتدا به مفهوم ضدعفونی نگاهی می‌اندازیم.

چرا استفاده از محلول ضدعفونی کننده سطوح مهم است؟

تقریبا هر محیطی روی زمین حاوی باکتری‌ها و ریز ارگانیسم‌ها است. ممکن است تعجب کنید اما روی یک اینچ مربع از پوست تقریبا 600 میلیون باکتری وجود دارد، البته اکثرا برای انسان خطری ندارند. اما موجودات زنده‌ای که باعث بیماری می‌شوند و پاتوژن نام دارند، می‌توانند خطرناک یا حتی مرگبار باشند!

با استفاده از یک محلول ضدعفونی کننده سطوح مناسب می‌توانید به جلوگیری از پخش عوامل بیماری‌زای سرماخوردگی، آنفلوانزا و سایر بیماری‌ها کمک کنید. از آن جایی که مواد ضدعفونی کننده سطوح مختلفی در بازار وجود دارد، مهم است نحوه عمل هر کدام از جمله مزایای مثبت و منفی‌شان را بدانید تا بتوانید یک تصمیم آگاهانه برای انتخاب بهترین ضدعفونی کننده بگیرید.

نحوه عمل یک ضدعفونی کننده سطوح

مواد ضدعفونی‌ کننده معرف‌های شیمیایی هستند که روی سطوح غیر زنده استفاده می‌شوند تا باکتری‌ها، ویروس‌ها، قارچ‌ها یا کپک‌هایی که روی آن زندگی می‌کنند را از بین ببرند.

فرمول مواد ضدعفونی کننده باید در سازمان حفاظت محیط زیست ثبت شود. «جزء فعال» در هر فرمول ضدعفونی کننده عاملی است که پاتوژن‌ها را معمولا با آشفته کردن یا آسیب زدن به سلول‌هایشان می‌کشد. سایر اجزاء معمولا با اهداف گوناگون به کمک اجزاء فعال می‌آیند.به عنوان مثال، سورفکتانت‌ها یا مواد فعال سطحی می‌توانند به فرمول یک ضدعفونی کننده اضافه شوند تا به تمیز کردن سطوح کمک کنند.

انواع مواد ضدعفونی کننده سطوح

چندین دسته وسیع از ضدعفونی کننده‌ها وجود دارند که در ادامه چند مورد از رایج‌ترین آن‌ها را نام می‌بریم که امروزه بیشتر از همه استفاده می‌شوند.

ترکیبات آمونیوم چهار ظرفیتی (Quats)

انتخاب اول برای ضدعفونی کردن مجموعه‌های بهداشتی و بیمارستان‌ها به علت قیمت پایین و سرعت عمل بالا علیه محدوده وسیعی از ریز ارگانیسم‌ها. در فرمول ترکیبات آمونیوم چهار ظرفیتی می‌توان از انواع مواد شوینده استفاده کرد تا توانایی تمیز کردن سطح به ضدعفونی کردن آن اضافه شود.این ترکیبات انواع ویروس‌ها و باکتری‌های خطرناک رایج را از بین می‌برند.

ترکیبات کلری

این نوع محلول ضدعفونی کننده سطوح مجموعه‌ای از ارگانیسم‌ها از جمله ویروس‌های مقاوم را می‌کشد و برای تمیز کردن مایعات بدنی بسیار پیشنهاد می‌شود. ضدعفونی کننده‌های کلری قیمت پایینی دارند و زمان کشتن عامل بیماری‌زا پایین است، گرچه می‌توانند ویژگی خوردگی داشته باشند و باعث تغییر رنگ سطح شوند.

الکل‌ها

الکل‌ها زمانی که در آب رقیق می‌شوند برای از بین بردن انواع باکتری‌ها موثر هستند، گرچه اغلب اوقات برای ضدعفونی کردن سطوح مرطوب به غلظت‌های بالاتری از آن‌ها نیاز دارید.

نکته منفی استفاده از آن‌ها این است که سریعا بخار می‌شوند (بنابراین ممکن است به مدت طولانی و کافی روی سطح باقی نمانند)، اشتعال‌پذیر هستند و ممکن است زمانی که یک ماده آلی (به عنوان مثال خون) حاضر باشد، تاثیر خود را از دست بدهند.

آلدئیدها

برای از بین بردن باکتری‌هایی که باعث توبرکلوزیس (سل) می‌شوند بسیار مفید هستند، ولی با این حال برای این که برای ضدعفونی کردن موثر باشند به یک نسبت قسمت در میلیون (ppm) بالا از آن‌ها نیاز است.

بعضی از باکتری‌ها که مشخص شده است باعث آسم و سایر مشکلات سلامتی می‌شوند نسبت به آلدئیدها مقاوم شدند. استفاده از آلدئیدها همچنین ممکن است یک اثر چرب از خود به جا بگذارد و این ترکیبات باید در یک محلول قلیایی باشند.

یدوفورها

از این نوع محلول ضدعفونی کننده سطوح می‌توان برای ضدعفونی کردن تجهیزات پزشکی استفاده کرد ولی سطوح را لک می‌اندازد و یک بوی ناخوشایند دارند.

ترکیبات فنولی

این ترکیبات علیه باکتری‌های بیماری‌زا از جمله مایکوباکتریوم توبرکلوزیس و همچنین قارچ‌ها و ویروس‌ها موثر است ولی بسیار سمی هستند و اثر خورندگی دارند، یعنی علاوه به حمله به ارگانیسم‌های روی سطوح، به خود سطوح نیز حمله می‌کنند!

پراکسید هیدروژن

اغلب اوقات با پراستیک اسید ترکیب می‌شود تا قدرت ضدعفونی کنندگی به دست آورد. این مواد اکسیدکننده قدرتمند اگر با سایر مواد شیمیایی ترکیب شوند یا در تماس با سطوح مختلف قرار گیرند فوق‌العاده موثر هستند.

محدوده تاثیر آن‌ها تا حدی محدود است و در غلظت‌های بالای خطرناک هستند. به طور کلی، زمان انتخاب یک محلول ضدعفونی کننده سطوح گزینه‌های بهتری از پراکسید هیدروژن نیز وجود دارد.

زمان انتخاب مواد ضدعفونی کننده سطوح باید به چه نکاتی توجه کرد؟

برای این که بهترین ماده ضدعفونی کننده را برای سطوح مورد نظر خود  انتخاب کنید باید به چند ویژگی آن‌ها دقت داشته باشید. از جمله آن‌ها می‌توانیم به موارد زیر اشاره کنیم.

تاثیرگذاری

آیا ضدعفونی کننده مورد نظرتان میکروب‌ها و پاتوژن‌هایی که نگرانی اصلی‌تان است را از بین می‌برد؟ باید توجه کنید پاتوژن‌ها می‌توانند سویه‌های مختلف داشته باشند و بعضی ضدعفونی کننده‌ها برای سویه‌های خاص مورد تایید قرار گرفتند.

زمان کشتن

یک محلول ضدعفونی کننده سطوح چقدر سریع یک پاتوژن خاص را می‌کشد؟ آیا برای این که این زمان کشتن رعایت شود محصول مورد نظر باید سطوح را مرطوب نگه دارد؟ برای کشتن عوامل بیماری‌زا خاص ضدعفونی کننده‌ها با فرمول‌های خاص استفاده می‌شوند و معمولا مدت زمان کشتن 30 ثانیه تا 5 دقیقه است.همچنین باید دقت کنید روی سطح باید دائما از ضدعفونی کننده مرطوب باشد تا فعالانه کار کند.

ایمنی

آیا محصول مورد نظر برای افراد و همچنین سطوحی که روی آن استفاده می‌شود خطری ندارد؟ همانطور که در بالا اشاره کردیم بعضی از مواد ضدعفونی کننده سطوح سمی هستند، بعضی لک می‌اندازند، بعضی خورنده هستند و بعضی یک بوی ناخوشایند دارند.علاوه بر این باید خاصیت اشتعال‌پذیری محصول مورد نظر را بررسی کنید و مطمئن شوید به سطح مورد نظرتان آسیب نمی‌زند.

استفاده راحت

آیا برای استفاده از محلول ضدعفونی کننده سطوح مورد نظرتان باید اقدامات خاصی انجام دهید؟ آیا باید با آب ترکیب شود؟ چون سختی آب می‌تواند روی قدرت تاثیر بعضی از مواد ضدعفونی کننده تاثیر بگذارد.

دستگاه ضدعفونی کننده سطوح

برای ضدعفونی کردن سطوح سخت و مخصوصا محیط‌های بیمارستانی از دستگاه ضدعفونی کننده سطوح استفاده می‌شود که از جمله آن‌ها می‌توانیم به نوکواسپری (Nocospray) اشاره کنیم.

این دستگاه‌ها مزایایی از جمله موارد زیر دارد:

  • قابلیت حمل بالا و وزن پایین
  • استفاده راحت از دستگاه با کلیدهای کنترلی مشخص
  • مقرون به صرفه به نحوی که برای هر متر مکعب تنها به 1ML محلول ضدعفونی کننده سطوح نیاز است.
  • امکان ضدعفونی کردن مناطق غیر قابل دسترس

منابع:

www.nocospray.ca

www.nycoproducts.com

 

author
تیم آرکا افشان

مدیریت محتوا